Tiếng Việt
Giáo dục Công giáo hôm nay đang đứng trước một thách đố quan trọng: đào tạo con người biết sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) một cách khôn ngoan, có trách nhiệm và nhân bản, trong đó phẩm giá con người phải luôn được đặt lên trên thuật toán và tiến trình kỹ thuật. Đó là nhận định của linh mục dòng Đa Minh Jorge Ferdinando Rodríguez, thành viên Ủy ban Thần học của Hội đồng Giám mục Colombia, trong một bài viết đăng trên trang mạng chính thức của Hội đồng.
Theo cha Rodríguez, bối cảnh phát triển nhanh chóng của các công nghệ trí tuệ nhân tạo đặt ra một lời mời gọi cấp thiết đối với giáo dục Công giáo: canh tân và tái khẳng định nguyên tắc nền tảng của giáo dục Kitô giáo, theo đó các công nghệ phải phục vụ con người chứ không thay thế con người, và phải làm phong phú tiến trình giáo dục, chứ không làm suy yếu các mối tương quan nhân vị và đời sống cộng đồng.
Ngài nhấn mạnh rằng trí tuệ nhân tạo và các môi trường kỹ thuật số cần được định hướng rõ ràng nhằm bảo vệ phẩm giá con người, cổ võ công bằng và tôn trọng lao động, đồng thời phải được điều chỉnh bởi những tiêu chuẩn của đạo đức công cộng, sự tham gia có trách nhiệm và việc phân định chung. Trong viễn tượng ấy, sự phát triển và ứng dụng công nghệ không thể tách rời khỏi một suy tư thần học và triết học mang chiều kích Giáo hội, chín chắn và trưởng thành.
Những xác tín này được cha Rodríguez đặt trong ánh sáng giáo huấn của Đức Giáo hoàng Lêô XIV, đặc biệt qua Tông thư Thiết kế những bản đồ mới của hy vọng, trong đó Đức Thánh Cha mời gọi Hội Thánh thực thi điều mà ngài gọi là “một sứ vụ phục vụ cho văn hóa và các nền văn hóa”. Theo đó, giáo dục Công giáo không chỉ thích nghi với những biến chuyển của thời đại, nhưng còn được mời gọi định hướng và thanh luyện các tiến trình văn hóa, trong tinh thần Tin Mừng.
Để chu toàn sứ mạng này, linh mục dòng Đa Minh nhấn mạnh vai trò thiết yếu của các nhà giáo dục Công giáo, những người được mời gọi không ngừng đào tạo và cập nhật năng lực của mình, kể cả trong lĩnh vực kỹ thuật số, đồng thời tránh mọi hình thức khép kín hay sợ hãi trước công nghệ, vốn có thể cản trở việc phân định và sử dụng các phương tiện mới một cách đúng đắn.
Trong đường hướng ấy, giáo dục Công giáo được mời gọi đặt trong những ưu tiên hàng đầu việc đào tạo học sinh sử dụng công nghệ và trí tuệ nhân tạo một cách khôn ngoan, bằng cách đặt con người lên trên thuật toán, và hài hòa các chiều kích của trí tuệ nhân loại: kỹ thuật, cảm xúc, xã hội, thiêng liêng và sinh thái.
Cha Rodríguez cũng nhắc lại giáo huấn của Đức Thánh Cha Lêô XIV, theo đó giáo dục Kitô giáo là một công trình mang tính cộng đoàn, vì “không ai giáo dục một mình”, và giáo dục là một hành vi của hy vọng, hướng đến tương lai của nhân loại, trong đó chân lý được tìm kiếm và phân định trong cộng đồng.
Từ đó, ngài khẳng định rằng mục tiêu đích thực của giáo dục không dừng lại ở việc truyền đạt kiến thức hay kỹ năng, nhưng là đào tạo những con người trưởng thành, vừa là công dân có khả năng phục vụ công ích, vừa là tín hữu có khả năng làm chứng cho đức tin giữa lòng thế giới hôm nay.
Sau cùng, Cha Rodríguez mời gọi những ai dấn thân trong sứ vụ giáo dục hãy kiên trì xây dựng một nền nhân bản toàn diện, biết lắng nghe và đối diện với những câu hỏi của thời đại mà không đánh mất nguồn mạch của truyền thống Kitô giáo, để từ đó có thể đưa ra những đáp trả vừa trung thành với đức tin, vừa thích hợp với bối cảnh văn hóa – xã hội đương thời.
