1. Dẫn nhập
Sự qua đời của Scott Adams (1957–2026), tác giả nổi tiếng của loạt tranh biếm họa Dilbert, đã thu hút sự chú ý không chỉ vì tầm ảnh hưởng văn hóa của ông, mà còn vì lời tuyên xưng đức tin Kitô giáo được công bố trong những ngày cuối đời. Trường hợp này đặt ra những câu hỏi quan trọng cho thần học luân lý, mục vụ hấp hối, và việc loan báo Tin Mừng trong xã hội tục hóa.
Theo thông tin được công bố, trong bức thư đề ngày 1 tháng 1 năm 2026, Scott Adams, “trong tình trạng minh mẫn”, đã viết:
“Tôi chấp nhận Đức Giêsu Kitô là Chúa và là Đấng Cứu Độ của tôi, và tôi hy vọng được sống đời đời với Người.”
Lời tuyên xưng này được đọc công khai sau khi ông qua đời, và được xác nhận bởi những phát biểu trước đó của chính ông trong chương trình podcast Real Coffee with Scott Adams.
2. Hoán cải vào giờ sau hết: không phải ngoại lệ, nhưng là mầu nhiệm của lòng thương xót
Trong truyền thống Kitô giáo, ơn hoán cải ở cuối đời không phải là một hiện tượng bất thường, nhưng là một biểu lộ mạnh mẽ của lòng thương xót Thiên Chúa, Đấng “không muốn cho ai phải hư mất, nhưng muốn cho mọi người ăn năn sám hối” (x. 2 Pr 3,9).
Dụ ngôn người thợ làm vườn nho giờ thứ mười một (Mt 20,1–16) và người trộm lành (Lc 23,39–43) cho thấy rõ:
thời gian của ân sủng không đo bằng đồng hồ nhân loại, nhưng bằng sự mở lòng của con tim.
Từ góc nhìn luân lý, quyết định của Scott Adams không thể bị giản lược thành một “toan tính lợi–hại”, dù chính ông diễn tả lựa chọn của mình theo ngôn ngữ thực dụng. Thần học Công giáo nhấn mạnh rằng ân sủng thường khởi đi từ những động lực còn bất toàn, nhưng được Thiên Chúa thanh luyện và hoàn tất.
3. Chiều kích lương tâm và tự do nội tâm
Đáng chú ý là Scott Adams nhấn mạnh việc ông đưa ra quyết định này trong trạng thái minh mẫn, ý thức rằng thân xác suy yếu nhưng trí tuệ vẫn sáng suốt. Điều này gợi lại giáo huấn luân lý cổ điển của Hội Thánh về:
tự do lương tâm,
trách nhiệm cá nhân trước Thiên Chúa,
và phán xét nội tâm chỉ thuộc về Thiên Chúa.
Như chính ông viết:
“Điều xảy ra sau đó là chuyện giữa Đức Giêsu và tôi.”
Lập trường này, dù được diễn đạt đơn sơ, phản ánh một chân lý nền tảng của luân lý Kitô giáo:
không ai khác ngoài Thiên Chúa có quyền thẩm định tận căn sự đáp trả của một linh hồn trước ân sủng.
4. Ánh sáng Huấn quyền: lòng thương xót mạnh hơn cái chết
Trong chiều hướng này, Huấn quyền Hội Thánh gần đây đã nhiều lần nhấn mạnh tính ưu tiên của lòng thương xót trong sứ vụ loan báo Tin Mừng.
Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã tiếp nối rõ ràng đường hướng này khi nhấn mạnh rằng:
“Không ai bị loại trừ khỏi hy vọng cứu độ, chừng nào người ấy còn mở lòng đón nhận ánh sáng của Thiên Chúa, dù chỉ trong giây phút cuối cùng.”
Hàn lâm viện Tòa Thánh về Sự sống (Pontificia Academia pro Vita) cũng nhắc rằng:
“Những khoảnh khắc cuối đời là nơi phẩm giá con người và tự do tinh thần tỏ lộ cách mạnh mẽ nhất.”
Trong ánh sáng đó, trường hợp Scott Adams trở thành một dấu chỉ mục vụ cho thế giới hôm nay: một thế giới hoài nghi, nhưng vẫn khao khát ý nghĩa; xa rời đức tin, nhưng chưa đánh mất hoàn toàn câu hỏi về đời đời.
5. Gợi ý mục vụ
Tránh phán xét luân lý vội vàng đối với những hoán cải muộn màng.
Đào sâu thần học về ân sủng sau cùng, đặc biệt trong mục vụ bệnh nhân và hấp hối.
Học cách đọc các dấu chỉ thời đại, nơi Thiên Chúa vẫn âm thầm hoạt động ngoài biên cương hữu hình của Hội Thánh.
Nuôi dưỡng nơi người mục tử niềm hy vọng Kitô giáo, vượt lên trên não trạng công trạng hay tính toán pháp lý.
6. Kết luận
Câu chuyện của Scott Adams không phải là một “chiến thắng truyền thông” cho Kitô giáo, nhưng là một lời nhắc nhở khiêm tốn:
Thiên Chúa hành động vào giờ Người muốn, theo cách Người muốn, và nơi những con người tưởng như xa lạ nhất.
Đối với thần học luân lý Công giáo, đây là một lời mời gọi trở về với trung tâm Tin Mừng:
lòng thương xót mạnh hơn tội lỗi, và hy vọng mạnh hơn cái chết.