Thiên tài đứng sau Vương cung Thánh đường Sagrada Família đã tiến thêm một bước trên con đường nên thánh.
Ngày 14 tháng 4 năm 2025, Tòa Thánh chính thức công nhận các “nhân đức anh hùng” của Antoni Gaudí i Cornet, người được biết đến nhiều nhất với vai trò kiến trúc sư của Vương cung Thánh đường Sagrada Família tại Barcelona.
Với sự công nhận này, Gaudí được tuyên nhận là Đấng Đáng Kính, giai đoạn thứ hai trên hành trình phong thánh trong Hội Thánh Công giáo.
Nhưng người được gọi là “kiến trúc sư của Thiên Chúa” này là ai? Và việc một nghệ sĩ được tuyên nhận là Đấng Đáng Kính có ý nghĩa gì?
Một cuộc đời được định hình bởi vẻ đẹp và đức tin
Antoni Gaudí sinh ngày 25 tháng 6 năm 1852 tại xứ Catalonia, nhiều khả năng ở thành phố Reus.
Ngay từ nhỏ, ông đã bộc lộ năng khiếu nghệ thuật xuất chúng cùng một tâm hồn nhạy cảm đặc biệt. Những căn bệnh mãn tính trong thời thơ ấu thường khiến cậu bé Gaudí phải sống tách biệt với bạn bè đồng trang lứa, nhưng đồng thời cũng cho ông nhiều thời gian để quan sát thiên nhiên. Chính thiên nhiên sau này trở thành nguồn cảm hứng quan trọng cho phong cách kiến trúc hữu cơ độc đáo của ông.
Gaudí từng nói:
“Muốn làm điều gì cho đúng đắn, trước hết cần có tình yêu, rồi mới đến kỹ thuật.”
Ông theo học ngành kiến trúc tại Barcelona. Tại đây, những bản phác thảo táo bạo và các thiết kế đầy sáng tạo của ông hoặc bị xem là lập dị, hoặc được ca ngợi như những ý tưởng của một thiên tài.
Cùng với sự trưởng thành nghề nghiệp, đời sống đức tin của Gaudí cũng ngày càng sâu sắc hơn. Ông tham dự Thánh lễ hằng ngày, duy trì đời sống cầu nguyện kỷ luật và quảng đại giúp đỡ người nghèo.
Theo thời gian, ông từ bỏ hoàn toàn các dự án thương mại để dồn mọi tâm sức cho điều mà ông xem là sứ mạng của đời mình: hoàn thành công trình Sagrada Família.
Đối với Gaudí, ngôi thánh đường đồ sộ này – dù đến nay, gần 150 năm sau ngày khởi công, vẫn còn đang được xây dựng – không đơn thuần là một điểm tham quan du lịch. Đó là một cuốn giáo lý được viết bằng đá, một lời loan báo Tin Mừng hữu hình dành cho các thế hệ mai sau.
Đơn sơ, hy sinh và thánh thiện
Bước sang đầu thế kỷ XX, Gaudí gần như sống như một ẩn sĩ.
Ông ăn mặc giản dị, thường xuyên ăn chay và hiếm khi rời khỏi khuôn viên Vương cung Thánh đường. Ông từ chối các danh hiệu và sự tán dương của thế gian.
Một trong những câu nói nổi tiếng nhất của ông là:
“Khách hàng của tôi không vội vàng.”
Ông muốn nói đến chính Thiên Chúa.
Tháng 6 năm 1926, trên đường đi xưng tội, Gaudí bị một chiếc xe điện đâm phải.
Do vẻ ngoài nghèo nàn và đơn sơ, ông bị nhầm là một người ăn xin nên không được cấp cứu ngay lập tức. Sau đó, ông được đưa đến một bệnh viện dành cho người nghèo và qua đời ba ngày sau đó, hưởng thọ 73 tuổi.
Thi hài của ông được an táng trong hầm mộ của Sagrada Família – chính ngôi thánh đường mà ông đã dành những thập niên cuối đời để xây dựng, không chỉ bằng đôi tay của một kiến trúc sư mà còn bằng đời sống đức tin của mình.
Vì sao Hội Thánh tôn vinh ông hôm nay?
Việc được tuyên nhận là Đấng Đáng Kính có nghĩa là Hội Thánh xác nhận Gaudí đã thực hành các nhân đức Kitô giáo như đức tin, đức cậy, đức mến, lòng khiêm nhường và sự can đảm ở mức độ anh hùng.
Đây không phải là sự đánh giá đối với tài năng nghệ thuật của ông, nhưng là sự nhìn nhận về sự thánh thiện trong cuộc đời ông.
Sách Giáo lý Hội Thánh Công giáo nhắc nhở:
“Các thánh luôn là nguồn gốc và động lực của sự canh tân trong những thời điểm khó khăn nhất của lịch sử Hội Thánh” (GLHTCG, số 828).
Cuộc đời của Antoni Gaudí cho thấy đức tin, vẻ đẹp và sự tận hiến không phải là những thực tại tách biệt, nhưng được mời gọi đồng hành với nhau.
Bước tiếp theo trong tiến trình phong thánh sẽ đòi hỏi một phép lạ được xác nhận là nhờ lời chuyển cầu của Đấng Đáng Kính Antoni Gaudí.
Tuy nhiên, ngay từ hôm nay, ông đã trở thành mẫu gương cho thấy sự sáng tạo, lòng khiêm nhường và đức tin có thể góp phần kiến tạo không chỉ những công trình kiến trúc vĩ đại, mà còn cả các tâm hồn hướng về Thiên Chúa.
https://aleteia.org/2025/04/14/why-antoni-gaudi-is-now-a-venerable-in-the-catholic-church/