Tổng Thống Trump và Chủ tịch Tập Cận Bình tại Bắc Kinh: nhiều hình ảnh biểu tượng, ít thỏa thuận cụ thể
Chuyến thăm được chờ đợi từ lâu của Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump tới Bắc Kinh khép lại với những cử chỉ đầy tính biểu tượng và các tuyên bố lạc quan, nhưng hầu như không có thỏa thuận cụ thể nào được công bố chính thức. Những vấn đề then chốt như trí tuệ nhân tạo, Đài Loan hay các tù nhân lương tâm vẫn còn bỏ ngỏ.
Cuộc gặp thượng đỉnh giữa Tổng thống Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Bắc Kinh đã được dàn dựng với tất cả sự long trọng của nghi thức ngoại giao cấp cao. Từ Đại lễ đường Nhân dân đến Thiên Đàn rồi khu Trung Nam Hải, mọi chi tiết đều được chuẩn bị kỹ lưỡng nhằm gửi đi thông điệp về sự hòa hợp và hợp tác giữa hai siêu cường.
Những cái bắt tay kéo dài, các cử chỉ thân mật và những lời ca ngợi lẫn nhau tạo nên bầu khí đầy thiện chí. Chủ tịch Tập gọi cuộc gặp là “mang tính lịch sử”, trong khi ông Trump mô tả đây là một chuyến đi “không thể nào quên”.
Tuy nhiên, phía sau những hình ảnh ngoại giao đầy tính biểu tượng ấy, giới quan sát nhận định rằng cuộc gặp vẫn chưa mang lại những bước đột phá đáng kể trong các hồ sơ gai góc giữa Washington và Bắc Kinh.
Nhiều tuyên bố, ít văn kiện cụ thể
Phát biểu với báo giới, ông Trump nói đến các thỏa thuận liên quan đến xuất khẩu đậu nành của Hoa Kỳ và những hợp đồng mới với hãng Boeing để cung cấp máy bay cho Trung Quốc.
Thế nhưng cho đến nay, phía Bắc Kinh vẫn chưa công bố bất kỳ văn bản chính thức nào xác nhận các thỏa thuận ấy.
Tương tự, những phát biểu của ông Trump liên quan đến việc Trung Quốc phản đối chương trình vũ khí hạt nhân của Iran hay hạn chế cung cấp thiết bị quân sự mới cũng không được phía Trung Quốc xác nhận rõ ràng. Trong các bản tường thuật của Bắc Kinh, phần liên quan đến eo biển Hormuz chỉ dừng lại ở việc bày tỏ quan ngại về nguy cơ quân sự hóa khu vực này.
Cuộc cạnh tranh công nghệ vẫn tiếp diễn
Một trong những chủ đề được chờ đợi nhất của hội nghị là trí tuệ nhân tạo và cuộc chiến bán dẫn giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới. Tuy nhiên, cuộc gặp đã kết thúc mà không có bất kỳ thông báo cụ thể nào về hợp tác hay cơ chế điều phối trong lãnh vực này.
Bộ trưởng Tài chính Hoa Kỳ Scott Bessent cho biết hai bên có đề cập tới việc thiết lập những “giới hạn” cho trí tuệ nhân tạo, đồng thời nhấn mạnh tầm quan trọng chiến lược của việc Hoa Kỳ duy trì ưu thế công nghệ trước Trung Quốc.
Sự hiện diện của Jensen Huang, giám đốc điều hành Nvidia, tại Bắc Kinh được xem như một tín hiệu cởi mở nhất định. Dẫu vậy, trí tuệ nhân tạo và ngành bán dẫn tiên tiến vẫn tiếp tục là chiến tuyến cạnh tranh quyết liệt giữa hai cường quốc, trong bối cảnh Washington quyết tâm ngăn Bắc Kinh thu hẹp khoảng cách công nghệ.
“Ổn định chiến lược mang tính xây dựng”
Trong các phân tích từ phía Trung Quốc, cụm từ được nhấn mạnh nhiều nhất sau hội nghị là “ổn định chiến lược mang tính xây dựng”, khái niệm được Chủ tịch Tập Cận Bình sử dụng để định hình tương lai quan hệ Mỹ – Trung.
Theo các nhà bình luận Trung Quốc, cụm từ “ổn định chiến lược” hàm ý rằng quan hệ giữa Bắc Kinh và Washington cần được điều hành trên nền tảng của “hai cường quốc bình đẳng”, thay vì trong một trật tự mang tính thứ bậc do Hoa Kỳ chi phối.
Nhiều ý kiến cho rằng cách diễn đạt này phản ánh sự tự tin ngày càng lớn của Trung Quốc về vị thế quốc tế của mình. Đồng thời, tính từ “mang tính xây dựng” cũng cho thấy Bắc Kinh muốn vượt qua kiểu ổn định thụ động chỉ nhằm kiểm soát khủng hoảng, để tiến tới một hình thức hợp tác chủ động hơn.
Đài Loan vẫn là vấn đề nhạy cảm nhất
Trong thông cáo phía Trung Quốc, vấn đề Đài Loan được đề cập ở phần cuối nhưng lại được xác định là “vấn đề quan trọng nhất” trong quan hệ song phương.
Câu nói: “Phía Hoa Kỳ cần đặc biệt thận trọng khi xử lý vấn đề Đài Loan” là lời cảnh báo rõ ràng duy nhất xuất hiện trong hai ngày hội nghị, cho thấy Bắc Kinh vẫn xem đây là hồ sơ nhạy cảm và có tính quyết định đối với quan hệ với Washington.
Không có tín hiệu tích cực cho Jimmy Lai
Một điểm đáng chú ý khác là cho đến nay vẫn chưa có bất kỳ thông tin nào về những nhượng bộ hay cử chỉ cởi mở từ phía Trung Quốc liên quan đến Jimmy Lai hoặc các nhà bất đồng chính kiến đang bị giam giữ vì lý do chính trị.
Dù vậy, việc Washington và Bắc Kinh tiếp tục đối thoại trực tiếp vẫn được xem là tín hiệu tích cực trong bối cảnh thế giới đang đối diện với nhiều khủng hoảng địa chính trị và kinh tế.
Tuy nhiên, liệu những cuộc gặp như thế này có thực sự mở ra con đường giải quyết các căng thẳng toàn cầu hiện nay hay không, vẫn là câu hỏi còn bỏ ngỏ.
Chưa có Đánh giá/Bình luận nào được đăng.
Hãy trở thành người đầu tiên đóng góp nội dung cho Bài viết này.
